Sanktuaria. 27 września 2015

Kończąc na naszych łamach skromny cykl traktujący o świętych Kościoła, warto wspomnieć także o miejscach oddawania im szczególnej czci, a zatem o sanktuariach.

Odnośny przepis Kodeksu Prawa Kanonicznego mówi, że sanktuarium to kościół (lub inne miejsce święte) do którego pielgrzymują liczni wierni z powodu szczególnej pobożności. Wyraźnie przy tym zastrzega się, że sanktuarium może istnieć jedynie za aprobatą miejscowego ordynariusza (który jest dla danego miejsca kompetentnym organem władzy Kościoła).

Podkreślić w tym miejscu wypada dwa aspekty: 1. Mianem sanktuarium zostać ogłoszone jedynie takie miejsca, w których wierni szczególnie licznie się gromadzą. Praktyka życia Kościoła jednoznacznie przy tym wskazuje, że frekwencji takiej nie da się zarządzić ani zadekretować odgórnie; zawsze wynika ona z oddolnego uznania samych wiernych, którzy pewne miejsca wyjątkowo licznie nawiedzają. 2. Decydującym motywem dla decyzji o ustanowieniu sanktuarium jest powód przybywania tam wiernych: ich pobożność. Wcale nierzadko sanktuariami są świątynie niewielkie, niepozorne, leżące na uboczu, a jednak (z pewnych religijnie motywowanych powodów) przyciągające do siebie tłumy.

W naszej polskiej pobożności szczególne miejsce zajmują niewątpliwie sanktuaria maryjne. Niełatwo znaleźć katolika, który choć raz nie nawiedziłby Częstochowy, Lichenia czy Świętej Lipki. Także w skali światowej miejsca kultu Maryi należą do tych, które przyciągają najliczniejsze rzesze pielgrzymów. Dla przykładu wymieńmy tu Lourdes, Fatimę, Loreto czy La Salette.

Warto jednak zaznaczyć, że dla każdego chrześcijanina absolutnie wyjątkowe znaczenie mają te miejsca, które zostały naznaczone pobytem i działalnością naszego Zbawiciela. Stąd niebywałe znaczenie Grobu Pańskiego w Jerozolimie, Bazyliki Narodzenia w Betlejem czy miejsca Chrztu Pańskiego nad Jordanem. Przyznać jednak należy, że różnorakie względy znacząco ograniczają tam frekwencję pielgrzymów. Jakby w zastępstwie rozwinął się ruch budowania sanktuariów pasyjnych w formie tzw. kalwarii (u nas np. Kalwaria Zebrzydowska).

Koniecznie należy wspomnieć tu także o sanktuariach, związanych z życiem i działalnością poszczególnych świętych. Jedynie sygnalizując to obszerne zagadnienie wspomnijmy choćby Wadowice (św. Jan Paweł II), Pniewy (św. Urszula Ledóchowska) czy San Giovanni Rotondo (św. Ojciec Pio).

Powrót do listy katechez